عیار سنگ معدن و سنگآهن (شاخص ۶۲٪ Fe)
عیار سهم فلز ارزشمند در سنگ معدن است: ٪Fe برای آهن، ٪Cu برای کنسانتره مس و گرم بر تن برای طلا. قیمت سنگآهن بر اساس شاخص Platts/Fastmarkets «نرمه ۶۲٪ Fe تحویل CFR چین» تعیین میشود؛ کنسانتره پرعیار ۶۵٪ Fe و گندله با پریمیوم و سنگ کمعیار ۵۸٪ Fe با تخفیف فروخته میشوند. برای سیلیس، آلومینا، فسفر، گوگرد و رطوبت نیز جدول جریمه یا پاداش اعمال میشود. در کنسانترهها هزینههای تصفیه و پالایش (TC/RC) و جریمه عناصر زیانآور مانند آرسنیک و جیوه هم مذاکره میشود.
اصطلاحات مرتبط
آژانسهای گزارش قیمت (Platts، Argus، ICIS، Fastmarkets) PRA
نهادهای مستقلی که معاملات، پیشنهادهای خرید و فروش و اخبار بازار کالاهایی را که در بورس معامله نمیشوند — یا بازار فیزیکیشان با بورس متفاوت است — جمعآوری و قیمتهای ارزیابیشده روزانه یا هفتگی منتشر میکنند. S&P Global Platts و Argus مرجع نفت، LNG، کود و زغالسنگ؛ ICIS و ChemOrbis مرجع پتروشیمی و پلاستیک؛ Fastmarkets (Metal Bulletin) مرجع فلزات، سنگ معدن و کاغذ و CRU مرجع فولاد و آلومینیوماند. قیمتهای آنها در قراردادهای فرمولی به عنوان شاخص به کار میرود و طبق اصول IOSCO ممیزی میشود.
آنالیز داوری (Umpire)
آنالیز نمونه پلمبشده نگهداریشده در آزمایشگاه مستقلی که از قبل توافق شده، هنگامی که نتایج فروشنده و خریدار بیش از حد مجاز قرارداد اختلاف دارد. در تجارت سنگ معدن و کنسانتره رایج است و نتیجه داوری معمولاً قطعی است یا با نتیجه نزدیکتر یکی از طرفین میانگین گرفته میشود. هزینه معمولاً با طرفی است که نتیجهاش از نتیجه داوری دورتر است.
بار فله (خشک و مایع)
باری که بدون بستهبندی مستقیماً در انبار یا مخزن کشتی بارگیری میشود: غلات، زغالسنگ، سنگآهن، قراضه، کود و سیمان فله خشک و نفت خام، سوخت، روغن گیاهی و مواد شیمیایی فله مایع هستند. کشتیها به Handysize (۱۵ تا ۳۵ هزار تن)، Supramax/Ultramax (۵۰ تا ۶۴ هزار)، Panamax/Kamsarmax (۶۵ تا ۸۲ هزار) و Capesize (بیش از ۱۰۰ هزار تن) دستهبندی میشوند. مقدار با درفت سروی یا باسکول و کیفیت با نمونهبرداری در بارگیری و تخلیه تعیین میشود.