سیاهه تجاری (فاکتور تجاری)
سند نهایی فروش که فروشنده پس از حمل صادر میکند و شامل شرح کالا، کد HS، مقدار، قیمت واحد و کل، اینکوترم، شرایط پرداخت، مبدأ و مشخصات طرفین است. مبنای ارزش گمرکی، حقوق و عوارض و پرداخت اعتبار اسنادی است و در اعتبار، شرح کالا باید دقیقاً با متن اعتبار یکی باشد. برخلاف پیشفاکتور، فروش واقعی و مبلغ قابل پرداخت را نشان میدهد.
اصطلاحات مرتبط
پیشفاکتور (پروفرما) PI
فاکتور اولیهای که فروشنده پیش از حمل صادر میکند و شامل کالا، مقدار، قیمت واحد، اینکوترم، شرایط پرداخت، زمان تحویل و اطلاعات بانکی است. خریدار با آن اعتبار اسنادی باز میکند، پیشپرداخت میدهد یا برای ثبت سفارش و تخصیص ارز اقدام میکند. فاکتور مالیاتی نیست؛ با امضای خریدار در معاملات ساده میتواند جای قرارداد را بگیرد، اما در مبالغ بزرگ قرارداد فروش کامل توصیه میشود.
لیست بستهبندی (پکینگ لیست) P/L
سندی که محتوای هر بسته محموله — کیسه، پالت، بشکه، کلاف یا کانتینر — را با تعداد، وزن خالص و ناخالص، ابعاد، شماره بچ و شماره کانتینر و پلمب نشان میدهد و قیمت ندارد. در بازرسی گمرکی، تحویل به انبار، ثبت خسارت و کسری و در مجموعه اسناد اعتبار استفاده میشود و اوزان باید با فاکتور و بارنامه همخوان باشد.
ارزش گمرکی (روش ارزش معامله)
ارزشی که حقوق ورودی بر آن محاسبه میشود. طبق موافقتنامه ارزشگذاری گمرکی سازمان تجارت جهانی، مبنای اصلی بهای واقعاً پرداختشده یا قابل پرداخت (ارزش معامله) است. بیشتر کشورها از جمله اتحادیه اروپا، ترکیه و ایران کرایه و بیمه را تا نقطه ورود اضافه میکنند (مبنای CIF) و برخی مانند آمریکا مبنای FOB دارند. کمیسیونها، حق امتیاز و کمکهای خریدار مانند قالب هم ممکن است افزوده شوند. در صورت کشف کماظهاری میان طرفهای وابسته، گمرک روشهای دیگر و جریمه اعمال میکند.
توضیح در راهنمای تجارت
بیشتر در گمرک، مالیات و مقررات
- اظهارنامه صادراتی
- انبار گمرکی (انبار عمومی)
- ترخیصکار گمرکی (کارگزار گمرک)
- حقوق ورودی (تعرفه گمرکی)
- سازوکار تعدیل مرزی کربن (CBAM)
- شناخت مشتری و شرکت (KYC / KYB)
- عوارض ضددامپینگ و جبرانی (AD)
- غربالگری تحریمها و کنترل صادرات
- کالاهای دومنظوره و کنترل صادرات
- کد HS (سیستم هماهنگ) / تعرفه گمرکی
- گواهی مبدأ و اسناد مبدأ ترجیحی (EUR.1، A.TR) (C/O)
- مالیات بر ارزش افزوده در واردات و صادرات (VAT / KDV)