Emanet (escrow) hesabı
Alıcının ödediği tutarın, belirlenen koşullar (ör. teslimin teyidi, gözetim raporunun olumlu çıkması) gerçekleşene kadar bağımsız bir üçüncü tarafta (banka, noter veya lisanslı ödeme kuruluşu) bloke tutulduğu yapıdır. Koşul gerçekleşince para satıcıya, gerçekleşmezse alıcıya döner. Akreditife göre daha basit ve ucuzdur; yeni taraflar arasındaki orta büyüklükteki işlemlerde güven açığını kapatır. Escrow sağlayıcısının gerçekten lisanslı ve bağımsız olduğu mutlaka doğrulanmalıdır.
İlgili terimler
Peşin ödeme ve avans/bakiye yapısı
Alıcının bedelin tamamını veya bir kısmını sevkiyattan önce ödemesidir. Yaygın yapı, sözleşme imzasında %10–30 avans ve kalan bakiyenin yükleme sonrası belge kopyaları veya varışta ödenmesidir. Avans satıcının hammadde ve üretim maliyetini finanse eder; alıcı ise avansını korumak için avans teminat mektubu, emanet (escrow) hesabı veya doğrulanmış tedarikçi şartı isteyebilir. Yeni bir tedarikçiye yüksek oranlı peşin ödeme, dolandırıcılık açısından en riskli durumdur.
Ödeme yönlendirme (IBAN değiştirme) dolandırıcılığı BEC
Saldırganın satıcının veya alıcının e-posta yazışmalarına sızarak ya da benzer bir alan adından yazarak, ödeme zamanı “banka hesabımız değişti” diyerek parayı kendi hesabına yönlendirmesidir. Uluslararası ticarette en çok para kaybettiren dolandırıcılık türlerinden biridir ve gönderilen para çoğu zaman geri alınamaz. Korunma yolları: IBAN değişikliklerini önceden bilinen bir telefon numarasıyla sesli teyit etmek, hesap değişikliğini platform içinde iki aşamalı doğrulamaya bağlamak, alan adı benzerliklerine dikkat etmek ve büyük ödemeleri küçük bir test transferiyle başlatmak.
Ticaret el kitabında anlatıldığı yer
Ödeme ve ticaret finansmanı konusunda diğer terimler
- Akreditif (L/C) (L/C)
- Akreditif rezervi (belge uyumsuzluğu)
- Alacak (ticari kredi) sigortası
- Banka havalesi (T/T – telgrafla transfer) (T/T)
- Faktoring ve forfaiting
- Kabul karşılığı vesaik (D/A) (D/A)
- Mal mukabili / açık hesap ödeme (O/A)
- Standby akreditif (SBLC)
- SWIFT MT103 (ödeme dekontu)
- Teminat mektubu (kesin teminat / avans teminatı)
- Teyitli akreditif
- UCP 600 (Belgeli Akreditiflere İlişkin Uluslararası Kurallar)