اینکوترمز و قراردادهای تجاری

قرارداد فروش

سند اصلی که حقوق و تعهدات طرفین را در فروش بین‌المللی مواد اولیه تعیین می‌کند. باید شامل شرح کالا و مشخصات، مقدار و رواداری، قیمت و ارز، اینکوترم و مکان مشخص، دوره حمل، روش پرداخت، تعیین کیفیت و کمیت (بازرسی)، بیمه، فورس ماژور، ضمانت اجرای نقض، قانون حاکم و حل اختلاف باشد. اگر کشورهای طرفین اجازه دهند، کنوانسیون بیع بین‌المللی کالا (CISG) اعمال می‌شود مگر آنکه صریحاً مستثنا شود.

اصطلاحات مرتبط

پیش‌فاکتور (پروفرما) PI

فاکتور اولیه‌ای که فروشنده پیش از حمل صادر می‌کند و شامل کالا، مقدار، قیمت واحد، اینکوترم، شرایط پرداخت، زمان تحویل و اطلاعات بانکی است. خریدار با آن اعتبار اسنادی باز می‌کند، پیش‌پرداخت می‌دهد یا برای ثبت سفارش و تخصیص ارز اقدام می‌کند. فاکتور مالیاتی نیست؛ با امضای خریدار در معاملات ساده می‌تواند جای قرارداد را بگیرد، اما در مبالغ بزرگ قرارداد فروش کامل توصیه می‌شود.

فورس ماژور (قوه قاهره)

بندی در قرارداد درباره رویدادهای خارج از کنترل طرفین که پیش‌بینی یا اجتناب‌پذیر نبوده‌اند — جنگ، زلزله، همه‌گیری، تحریم، بسته شدن بندر — و اجرای تعهد را موقتاً یا دائماً ناممکن می‌کنند. بند خوب فهرست رویدادها، مهلت اطلاع‌رسانی (معمولاً ۷ تا ۱۴ روز)، نوع مدرک لازم (مثلاً گواهی اتاق بازرگانی) و حق فسخ در صورت طول کشیدن رویداد را تعیین می‌کند. افزایش قیمت یا تغییر بازار معمولاً فورس ماژور محسوب نمی‌شود.

داوری (داوری تجاری بین‌المللی)

حل اختلاف توسط داورانی که طرفین انتخاب می‌کنند به جای دادگاه‌های دولتی، به صورت محرمانه و قطعی. نهادهایی مانند ICC، LCIA، SIAC یا ISTAC یا قواعد انجمن‌های کالایی (GAFTA، FOSFA، LME) به کار می‌روند. به لطف کنوانسیون نیویورک، آرای داوری در بیش از ۱۷۰ کشور شناسایی و اجرا می‌شوند و برای طرفین از کشورهای مختلف معمولاً از دادرسی مؤثرتر است. بند داوری باید نهاد، مقر، زبان و تعداد داوران را مشخص کند.

رواداری مقدار (± ٪، «کم و زیاد»)

بندی در قراردادهای فله و حجیم که می‌پذیرد مقدار تحویلی تا درصد معینی، معمولاً ±۵٪ یا ±۱۰٪، با مقدار قرارداد تفاوت داشته باشد. مشخص می‌کند اختیار با کیست: فروشنده (MOLSO) یا مالک کشتی (MOLOO). مقدار اضافه یا کسری در محدوده رواداری معمولاً با قیمت قرارداد صورت‌حساب می‌شود و اعتبار اسنادی هم باید همان رواداری را داشته باشد، وگرنه طبق UCP 600 برای کالای فله فقط ±۵٪ پذیرفته است.

اینکوترمز ۲۰۲۰

یازده قاعده استاندارد تحویل که اتاق بازرگانی بین‌المللی (ICC) منتشر می‌کند و مشخص می‌کند فروشنده کجا تحویل می‌دهد، ریسک چه زمانی به خریدار منتقل می‌شود و هزینه حمل، بیمه و تشریفات گمرکی با کیست. اینکوترمز قیمت، روش پرداخت یا انتقال مالکیت را تعیین نمی‌کند و این موارد باید جداگانه در قرارداد نوشته شوند. قاعده همیشه باید همراه با مکان مشخص و نسخه ذکر شود، مثلاً «FOB بندر مرسین، اینکوترمز ۲۰۲۰».

توضیح در راهنمای تجارت

راهنمای تجارت