Gümrük, vergi ve mevzuat CI

Ticari fatura (ihracat faturası)

Satıcının sevkiyat sonrası düzenlediği, malın tanımı, HS kodu, miktarı, birim ve toplam fiyatı, Incoterm’i, ödeme şekli, menşei ve alıcı-satıcı bilgilerini içeren nihai satış belgesidir. Gümrük kıymetinin, vergilerin ve akreditif ödemesinin temel belgesidir; akreditifte mal tanımı akreditif metniyle birebir aynı olmalıdır. Proforma faturadan farklı olarak gerçek satışı ve tahsil edilecek tutarı gösterir.

İlgili terimler

Proforma fatura PI

Satıcının sevkiyattan önce düzenlediği; ürün, miktar, birim fiyat, Incoterm, ödeme şekli, teslim süresi ve banka bilgilerini içeren ön faturadır. Alıcı bu belgeyle akreditif açar, avans öder, ithalat lisansı veya döviz tahsisi için başvurur. Muhasebe açısından satış faturası değildir; alıcının imzası ile onaylandığında basit işlemlerde sözleşme yerine de geçebilir, ancak büyük tutarlarda ayrıntılı bir satış sözleşmesi önerilir.

Çeki listesi (packing list) P/L

Sevkiyatın her bir kabının (torba, palet, varil, bobin, konteyner) içeriğini, adedini, net ve brüt ağırlığını, ölçülerini, lot/parti numaralarını ve konteyner-mühür numaralarını gösteren belgedir. Fiyat bilgisi içermez. Gümrük muayenesi, depoya kabul, hasar ve eksik tespiti ile akreditif belge setinde kullanılır; ağırlıkların fatura ve konşimentoyla tutarlı olması gerekir.

Gümrük kıymeti (işlem değeri yöntemi)

Gümrük vergisinin hesaplandığı değerdir ve DTÖ Gümrük Kıymeti Anlaşması’na göre öncelikle fiilen ödenen veya ödenecek fiyat (işlem değeri) esas alınır. Çoğu ülkede (AB, Türkiye) navlun ve sigorta varış noktasına kadar kıymete eklenir (CIF esası); ABD gibi bazı ülkeler FOB esası kullanır. Komisyonlar, lisans bedelleri ve alıcının sağladığı kalıp gibi unsurlar da eklenebilir. İlişkili taraflar arası düşük faturalama tespit edilirse gümrük başka yöntemlerle kıymet belirler ve ceza uygular.

Ticaret el kitabında anlatıldığı yer

Ticaret el kitabı