حمل و لجستیک

کرایه حمل (نولون)

بهایی که برای جابه‌جایی کالا به حمل‌کننده پرداخت می‌شود. کرایه کانتینری به ازای هر کانتینر (مثلاً دلار برای ۴۰ فوت HC)، کرایه فله به ازای هر تن (دلار/تن) و اجاره زمانی کشتی روزانه (دلار/روز) محاسبه می‌شود. هزینه‌های اضافی مانند سوخت (BAF)، نرخ ارز (CAF)، جابه‌جایی در ترمینال (THC)، ازدحام و ریسک جنگ به کرایه پایه افزوده می‌شود. بازار کرایه پرنوسان است و با شاخص‌هایی مانند Drewry، Freightos (FBX) و شاخص خشک بالتیک (BDI) دنبال می‌شود.

اصطلاحات مرتبط

کانتینر کامل (FCL) و بار خرده (LCL)

در FCL کل یک کانتینر به بار یک فرستنده اختصاص دارد؛ در کارخانه بارگیری و پلمب و در انبار خریدار باز می‌شود. در LCL محموله‌های کوچک چند فرستنده در انبار تجمیع‌کننده در یک کانتینر جمع می‌شوند و کرایه به ازای متر مکعب یا تن (هر کدام بیشتر) محاسبه می‌شود. در تجارت مواد اولیه معمولاً بالای ۱۰ تا ۱۵ متر مکعب FCL ارزان‌تر و امن‌تر است و LCL برای نمونه و سفارش‌های کوچک مناسب است.

چارترپارتی (قرارداد اجاره کشتی) C/P

قرارداد میان مالک کشتی و اجاره‌کننده (چارترر) درباره استفاده از کشتی. در چارتر سفری بار مشخصی بین بنادر معین با کرایه به ازای هر تن حمل می‌شود؛ در چارتر زمانی کشتی برای مدتی با اجاره روزانه گرفته می‌شود و در چارتر دربست (bareboat) بدون خدمه اجاره داده می‌شود. فرم‌های استاندارد شامل GENCON، NYPE و ASBATANKVOY است. قراردادهای خرید و فروش فله باید نرخ بارگیری و دمیوراژ را هم‌راستا با چارترپارتی تنظیم کنند.

هزینه اضافی سوخت (BAF)

هزینه اضافی متغیری که حمل‌کنندگان برای انتقال نوسان قیمت سوخت کشتی به کرایه پایه می‌افزایند. معمولاً فصلی یا ماهانه بر اساس قیمت VLSFO در سنگاپور و روتردام به‌روز می‌شود. پس از اجرای سقف گوگرد ۰٫۵٪ IMO در ۲۰۲۰، BAF به‌طور محسوسی افزایش یافت؛ همیشه بپرسید آیا پیشنهاد کرایه شامل BAF است.

هزینه و کرایه (Cost and Freight) CFR

فقط برای حمل دریایی و آبراه داخلی. فروشنده کالا را در بندر بارگیری روی کشتی بار می‌کند و کرایه را تا بندر مقصد مشخص می‌پردازد، اما ریسک مانند FOB هنگام بارگیری روی کشتی در مبدأ به خریدار منتقل می‌شود. بنابراین ریسک سفر دریایی با خریدار است و باید خودش بیمه کند. قیمت با بندر مقصد اعلام می‌شود، مثلاً «CFR اسکندرون».

توضیح در راهنمای تجارت

راهنمای تجارت